Begrippenlijst voor mantelzorgers

Snel op zoek naar de betekenis van een bepaalde term of afkorting? Lees het in onze begrippelijst speciaal voor mantelzorgers.

Mantelzorg en veel voorkomende begrippen
Als mantelzorger krijgt u met veel verschillende termen en afkortingen te maken. Maar wat betekenen deze nu allemaal? Hieronder vindt u een lijst met veelvoorkomende begrippen en hun betekenis.

AWBZ
Iedere Nederlander die door langdurige ziekte, handicap of ouderdom zorg en ondersteuning nodig heeft, is hiervoor verzekerd via de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ).
Heeft u bijvoorbeeld persoonlijke verzorging of verpleging nodig dan kunt u een aanvraag indienen bij het CIZ.

Bijzondere bijstand
In een aantal gevallen geeft de gemeente extra geld aan mensen met een laag inkomen. Bijvoorbeeld voor een vergoeding van kosten die niet op andere wijze worden vergoed, bijvoorbeeld extra stookkosten of kost en van kledingslijtage door rolstoelgebruik. Ieder verzoek wordt door de gemeente individueel beoordeeld. De voorwaarden verschillen per gemeente.

Buddyzorg
Vrijwilligerszorg voor mensen met een ernstige, chronische of levens-bedreigende ziekte. Een buddy helpt iemand om beter met zijn ziekte om te gaan door bijvoorbeeld een luisterend oor te bieden of er samen op uit te gaan.

CIZ
Iedereen die aanspraak wil maken op voorzieningen uit de AWBZ, zoals persoonlijke verzorging of verpleging, kan een aanvraag indienen bij het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Het CIZ stelt vast welke hulp of zorg nodig is, voor hoe lang en om welk soort hulp het gaat. In sommige gemeenten voert het CIZ ook de indicatie uit voor de Wmo.

Gebruikelijke zorg
De normale zorg die gezinsleden voor elkaar hebben, bijvoorbeeld de zorg voor het huishouden of de zorg voor de kinderen. Voor gebruikelijke zorg kunt u geen professionele hulp krijgen.

Indicatiestelling
Als iemand een beroep doet op de AWBZ, stelt het CIZ vast of hij of zij inderdaad hulp of ondersteuning nodig heeft, voor hoe lang en om wat voor soort hulp het gaat.

Mantelzorg
De zorg aan een chronisch zieke, gehandicapte of hulp behoevende partner, ouder, kind of ander familielid, vriend of kennis.
De mantelzorger is geen professionele zorgverlener, maar geeft de zorg omdat hij een persoonlijke band heeft met de hulpvrager.

Persoonsgebonden Budget
Een som geld waarmee de hulpvrager zelf zijn hulp kan inkopen. Voor een persoonsgebonden budget (PGB) heeft de hulpvrager een indicatiestelling nodig van het CIZ of de gemeente.

Respijtzorg
Vervangende zorg door een vrijwilliger, professional of instelling voor de mantelzorger die er even tussen uit wil. Dat kan variëren van enkele uren, een dag, een weekend of een vakantie.

Steunpunt Mantelzorg
Overal in Nederland zijn Steunpunten Mantelzorg waar beroepskrachten en soms vrijwilligers u ondersteuning bieden bij het uitvoeren van uw mantelzorgtaken. U kunt hier terecht voor informatie, emotionele steun en praktische hulp, bijvoorbeeld bij het invullen van formulieren.

SVB
De Sociale Verzekeringsbank (SVB) zorgt voor de administratieve uitvoering van o.a. AOW-pensioen, nabestaandenuitkering Anw, kinderbijslag en TOG en mantelzorgcompliment. Ook de salarisadministratie van uw PGB kunt u uitbesteden aan de SVB.

Thuiszorg
Professionele hulp op het gebied van verpleging en verzorging die bij mensen thuis gegeven wordt.

TOG
Ouders en verzorgers die thuis een kind van 3 tot 18 jaar met een handicap verzorgen, kunnen een financiële tegemoetkoming krijgen: de Tegemoetkoming onderhoudskosten thuiswonende gehandicapte kinderen (TOG).

Verlofregelingen
De Wet Arbeid en Zorg bevat een aantal verlofregelingen waar mantelzorgers met een betaalde baan gebruik van kunnen maken, zoals calamiteitenverlof, kortdurend zorgverlof en langdurend zorgverlof.

Vriendendiensten
Een vrijwilliger bij de Vriendendiensten zet zich in voor iemand met psychische problemen, door bijvoorbeeld samen iets te ondernemen of de ander te helpen bij het leggen van contacten.

Vrijwillige thuishulp
Hulp van een vrijwilliger voor iemand met een chronische ziekte of handicap of de vaste verzorger, bijvoorbeeld in de vorm van gezelschap, oppas of activiteitenbegeleiding.

WAA
De Wet aanpassing arbeidsduur (WAA) biedt de mogelijkheid om minder te gaan werken om zo zorg en arbeid te combineren. De wet geldt niet voor organisaties met minder dan tien werknemers.

Wmo
Doel van de Wet maatschappelijke ondersteuning is dat iedereen kan meedoen in de maatschappij. De gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering van de Wmo. De Wmo regelt o.a. dat mensen die hulp nodig hebben in het dagelijks leven ondersteuning krijgen van de gemeente. Bijvoorbeeld door hulp in het huishouden, een rolstoel, woningaanpassing of een vervoersvoorziening. De ondersteuning van vrijwilligers en mantelzorgers neemt een aparte plaats in. Voor een aanvraag in het kader van de Wmo kunt u zich tot uw gemeente richten.

Zorgkantoor
Het zorgkantoor voert de AWBZ uit. Het zorgkantoor maakt afspraken met regionale zorgaanbieders over welke zorg die zullen gaan leveren. Zorgkantoren zijn nauw gelieerd aan zorgverzekeraars.

Bron: Mezzo